--%>
هیدر
پنل ورود ورود
نام کاربری :
رمزعبور :
هیدر
FA EN
پنل ورود ورود
نام کاربری :
رمزعبور :
هیدر\

دست کنده های کنزق، قرار اقوام دو هزار ساله

نویسنده : روابط عمومی 1400/11/24
گزارش
1428 0

دست کنده های دو هزار ساله خفته در خاک روستای کنزق نخستین بار در پی زلزله 1375 در شهرستان سرعین سر از خاک برنهاد و قدیمیترین آثار معماری پنهان خود از دوره اشکانی تا قرون متاخر اسلامی را به رخ جهان حاضر کشاند و سرانجام در سال 1390 برای همیشه در حافظه آثار ملی ایران جای گرفت در سال گذشته شاهد ثبت این میراث فرهنگی منحصر به فرد به عنوان سایت موزه و دومین پایگاه علمی پژوهشی میراث فرهنگی به نام «پایگاه ملی مجموعه دستکند محوطه کهنه کنزق» در استان اردبیل بودیم

خصوصیت‌های خاص بصری و خودنمایی گونه خاص از معماری دست‌کند در پیرامون آتشفشان خاموش سبلان، قرارگیری محوطه و دست‌کنده‌های کنزق در سه کیلومتری منطقه نمونه گردشگری شهر سرعین، کاوش‌های باستان‌شناسی، اقدامات حفاظتی و مرمتی و ایجاد زیرساخت‌های خدماتی و رفاهی و سنگ‌فرش مسیر دسترسی برای گردشگران در محوطه همه و همه مارا برآن داشت که این مجموعه منحصربه‌فرد دست‌کندهای زیرزمینی را به عنوان پایگاه ملی مجموعه دست‌کند محوطه کهنه کنزق در سال1399 به ثبت برسانیم.

این مطلب را مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان اردبیل مطرح کرد و گفت: «جنس این غارهای دستکند که در سراشیبی تپه‌ای به صورت زیرزمینی با اشکال مختلف حفاری شده‌اند از سنگ‌های رسوبی و ماسه فشرده است.»

نادر فلاحی با بیان اینکه کاوش‌های باستان شناسی محوطه در سال 1397 به سرپرستی حمید خانعلی در قالب سه کارگاه و مجموعه دست‌کند انجام پذیرفت، افزود: «معماری این روستا متشکل از سه بافت ساختارهای سطح الارضی، قبرستان و فضاهای دست‌کند با معماری منحصر به فرد است که در قسمت جنوبی پای کوه موسوم به قالا (قلعه) قرار گرفته است.»

او از جمله قدیمی‌ترین آثار شناسایی شده سطح الارضی در این محوطه را متعلق به هزاره اول قبل از میلاد دانست و گفت: «به نظر می‌رسد فازشکل‌گیری فضاهای دست‌کند متعلق به دوره اشکانی، فاز توسعه آن متعلق به دوره قرون میانی اسلامی و فاز فروپاشی آن بر اثر زلزله سال 1375 اردبیل بوده است.»

 

کنزق استحقاق ارتقاء به «پایگاه ملی دستکنده‌های دامنه سبلان» را دارد

معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری، صنایع دستی استان گفت: «پایگاه ملی  دست‌کنده‌های کنزق استحقاق ارتقاء به «مرکز پایگاه ملی دست‌کنده‌های دامنه سبلان» را دارد.»

روح الله محمدی با بیان این مطلب خاطر نشان کرد: «با توجه به پتانسیل‌ معماری دستکنده‌های موجود در دامنه سبلان از جمله محوطه‌های دستکند اباذر و گلستان در شهرستان نیر، ویند کخوران شهرستان سرعین، لاهرود وبنه‌لر شهرستان مشگین‌شهر، پایگاه ملی محوطه کنزق استحقاق تبدیل به «مرکز پایگاه ملی دستکندهای دامنه سبلان» را دارد.»

او از جمله مهمترین اقدامات صورت گرفته در چهار سال اخیر در محوطه و فضاهای دستکند کنزق به کاوش‌های باستان‌شناسی در سه مجموعه دستکند زیرزمینی یاد شده، حفاظت و مرمت اولیه و اضطراری در فضاهای مورد کاوش اشاره و اضافه کرد: « اقدامات دیگری چون اجرای سنگ‌فرش معبر اصلی و معبر ارتباطی فضاهای دستکند، نصب تابلوهای راهنما، کانال‌کشی، بهسازی و آسفالت راه مواصلاتی سرعین به پایگاه ملی کنزق با همکاری ارگان‌های مربوطه، تاسیس و تجهیز دفتر پایگاه ملی، ایجاد ساختمان سرویس بهداشتی در مجموعه و تعبیه روشنایی در فضاهای دستکند به منظور آماده سازی اولیه جهت ارائه به گردشگران انجام شده است.»

محمدی با بیان اینکه محوطه و دست‌کنده‌های زیرزمینی کنزق از گذشته تاکنون مورد توجه پژوهشگران و گردشگران بسیاری به ویژه گردشگران خارجی بوده است، عنوان کرد: «در این راستا برنامه‌های مختلفی با هدف معرفی مجموعه دستکند کنزق و ارتقای سطح کیفی گردشگری شهرستان سرعین در چهارسال اخیر انجام شده است.»

ردپای دوره اشکانی در سفال‌های دست‌کنده‌ کنزق

سرپرست کاوش مجموعه دستکند محوطه کهنه کنزق استان اردبیل گفت: «با توجه به سفال‌هاي سطحي یافت شده از دوره اشکانی گمانه زنی می‌شود که محوطه و دست‌کنده‌های کنزق کاربری مسوني داشته و سفال‌هاي پراکنده بر سطح تپه نیز نشان از تداوم استقرار تا قرون متاخر اسلامی است.»

حمید خانعلی با بیان اینکه حفره‌های دست‌کند موجود درمحوطه بیش از پنجاه مورد است که مورد سکونت اقوام گذشته بوده است، افزود: «ابعاد بزرگترین آنها به طول 30 متر دارای فضاهای نشیمن، راهرو، سکوی نشستن واتاقک‌های ویژه با کاربری‌های مختلف است.»

او خاطر نشان کرد: «باتوجه به پراکندگی سفال‌های سطحی ازجمله قطعات سفال خاکستری،نخودی، قرمز مایل به نارنجی و لعاب‌دار اسلامی می‌توان گفت این محوطه از هزاره اول تا قرون میانی اسلامی تداوم استقرار داشته است.»

 

گزارش: سیده زهرا حسینی



شماره تلفن : 4533234050

فکس : 4533232986

ایمیل : mirasardabil[at]gmail.cim

آدرس : اردبیل ،بزرگراه شهدا،حدفاصل فلکه ججین وپل علی آباد ;کدپستی5613951851

©   CopyRight 2016

تمامی حقوق برای اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان اردبیل

آخرین بروز رسانی : 1401/09/09        Brandidea